Analizë E madhe është gjëma e mëkatit Mitrush Kuteli Tat Tanushi
Home » Studenti Online » Dega Gjuhe-Letersi » Analizë “E madhe është gjëma e mëkatit”, Mitrush Kuteli.

Analizë “E madhe është gjëma e mëkatit”, Mitrush Kuteli.

Analizë “E madhe është gjëma e mëkatit”, Mitrush Kuteli.

 

E madhe është gjëma e mëkatit është konceptuar si një hipertekst, por vëmendja jonë do të përqëndohet tek parateksti dhe nërtekstoria. Ajo është punuar prej 2 legjendash të dëgjuara në Pogradec. Burimi,pra I përket krijimtarisë gojore dhe kjo detyron së pari pallafaqimin me shkrimet e shenjta me lëndë të gjërë mustiko-religjore.

Parateksti

Kjo vepër është cilësuar si një vepër kushtuar tmerrit të jetës. Tregimi është thurur nën vellon e tejdukshme të legjendës. Hasim këtu legjendën e hebreut shëtitës. Gjatë transmetimit legjenda është pasuruar me variante nga më të larmishmet.

Ndëshkimi me mosvdekje haset në tekste të tjera të traditës mistiko-religjoze.

Mosvdekja fizike shfaqet si sfidë e vazhdueshme në traditën ezoterike, magjike e alkimike.

Kuteli ka shfrytëzuar legjendën hebren shëtitës si paratekst për 3 arsye:

  • Kemi një tekst të përhapur gjërësisht në njohjen e drejtpërdrejtë nga ana e autorit.
  • Thelbi religjoz I shkon rrëfimit
  • Legjenda në fjalë ka shërbyer si zanafillë tekstesh për shumë autorë.

Ndërtekstoria :

Kemi = ndërtekstori eskplicite

= ndërtekstori implicite

Në rastin e pare tekstet identifikohen lehtë. Në rastin e dytë bëhet fjalë për tekste me burim të paidentifikuar  direkt.

Analogjitë me shkrimet e shenjta të krishtera ndahen në:

  • Situata të përafërta
  • Situata të njëjta.

-1) Tat Tanushi si mjeshtër i gdhendjes së kovave të shenjta në traditën religjoze të krishtere është një mjeshtëri që I takon shenjtëve, Shën Llukës.

-2) Ecja mbi ujë e Kolijes ngjan me ecjen mbi ujë të Krishtit dhe Shënpjetrit.

-3) Tati nuk vdiste cfarëdo që të bënte, kjo lloj cudie ndeshet në jetën e shenjtorëve që martirizohen për krishtin. Ato nuk vdisnin nga torturat, nuk ndiejnë dhimbje. Kemi shembullin e mortirizimit të shën Sofive.

-4)Tati mbyllet në shpellat e Zaumit e tillë përshkruhet jeta e shë Onufritn5 shkretëtirën egjipitine

 

-à Simbolete e njëjta që janë në sinkroni të plotë:

  1. Drita e cila është symbol universal I hyjnores dhe shpirtërores. Ajo I kundërvihet errësirës, territ. Ajo është përcuesja e iluminizmit.
  2. Numrat shfaqen si elementë me simbolikë të forte.Siaps pitagorës numrat janë celësi I harmonisë së kozmosit, simbole të rendit hyjnor.

àNumri 3 ka simbolikë të rëndësishme në besime të ndryshme. Treshi ndan po aq sa bashkon.Në besimin e krishterë është trimiteti I shenjtë. Ky numër zë vensin e pare për nga rëndësia.

àNumri 7 ai vjen për nga rëndësia pas 3. Ai shpreh përkryerjen dhe ekujlibrin e përsosur. Ai përkufizon bashkësi të plota dhe madhore.

àNumri 40 është numri I kreshmës, proves, izolimit, madje dhe ndëshkimit.

 

Edhe në folklorin shqiptar numri 3,7,40 janë pjesë e rëndësishme :

  • Në tekst hasim edhe elemente erotikë  (pjergulla)
  • Mosvdekja kjo temë jo rrallë edhe n5 floklorin tone.
  • Ndritja e kohës, pasojë kjo e vullnetit të mbinatrshëm të qënjeve nutologjike
  • Jeta sillet jashtë normalitetit “Kasha biblike”

Prania si mungesë / mungesa si prani.

  • Kur u skkrua kjo vepër shoqëria ishte në një periudhë ndryshe radikale.
  • Konteksti që paraqe kjo  vepër me kontekstin e situates kur shkruhet  dëshmuan qartë se autori ishte I  vetëdijshëm që ky do të ishte një tekst mungesor në receptim.
  • Bahkëlidhja autor/ tekst është shumë intime si në ditar.
  • Tat Tanushi dënohet me prani të përjetshme. Kuteli është në prag të arrestimit, me mundësi të pakta botimi. Kuteli “është duke mos qenë”.

Nga ana leksikore përdor fjalë çelës me kuptim të kundërt.

 

  
        
          

Komentoni